بوسترپمپ آتش نشانی
بوستر پمپ آتشنشانی؛ قلب تپنده سیستم اطفای حریق شما
بوستر پمپ آتشنشانی را میتوان قلب تپنده سیستم اطفای حریق هر ساختمان دانست. این دستگاه حیاتی، مسئول تأمین و افزایش فشار آب مورد نیاز برای عملیات اطفا است تا در لحظه وقوع حریق، سیستمهایی مانند اسپرینکلرها یا فایرهوزریلها بتوانند بهطور مؤثر و بهینه عمل کنند.
✨✨ برای مشاهده تجهیزات اطفا حریق از این صفحه دیدن کنید:سیستم اطفا حریق 🧯🔥
بوستر پمپ آتشنشانی چیست و چرا حیاتی است؟
یک سیستم اطفای حریق اتوماتیک، مجموعهای به هم پیوسته از تجهیزات است که بوستر پمپ، نقش مرکزی را در آن ایفا میکند. این سیستم پس از تشخیص حریق (توسط باز شدن نازل فایرهوزریل ها یا ترکیدن حباب اسپرینکلر) و کاهش فشار آب در سیستم لوله کشی فعال میشود. در اینجا بوستر پمپ وارد عمل شده و با افزایش فشار آب که از مخزن تغذیه میگردد، آن را از طریق شبکه لولهکشی به سمت اسپرینکلرهای بازشده یا سایر نقاط تخلیه هدایت میکند تا حریق مهار شود. بدون وجود بوستر پمپ، فشار آب ممکن است برای رسیدن به کانون حریق و پوشش تمامی نواحی مورد نیاز در زمان حریق کافی نباشد و عملیات اطفا حریق با شکست مواجه شود.
انواع پمپ های آتشنشانی
انتخاب نوع مناسب بوستر پمپ، کاملاً به نیازهای پروژه و الزامات ساختمان بستگی دارد. درک تفاوت این انواع، کلید طراحی یک سیستم کارآمد است. جدول زیر دستهبندی اصلی را نشان میدهد:
| دسته بندی پمپ | انواع اصلی | توضیحات و کاربردها |
| ساختمان پمپ | پمپ های گریز از مرکز (سانتریفیوژ) | پرکاربردترین نوع؛ با ایجاد انرژی جنبشی توسط پروانه، فشار آب را افزایش میدهند. از اجزایی مانند بدنه، پروانه و الکتروموتور تشکیل شدهاند |
| ساختمان پمپ | پمپ های جابجایی مثبت | با اعمال نیروی مثبت و به روشهای پیستونی یا دوار، فشار را ایجاد میکنند |
| محل نصب | زمینی | بر روی شاسی چدنی نصب شده و برای آبرسانی و افزایش فشار در آتشنشانی کاربرد دارند |
| عملکرد کمکی | جوکی پمپ (پیشرو) | پمپ کوچکی که در کنار پمپ اصلی نصب میشود تا با جبران نشتیهای کوچک یا مصرف کم، از روشن و خاموش شدن مکرر پمپ اصلی جلوگیری کند و عمر آن را افزایش دهد |
مهمترین نکات برای انتخاب و خرید بوستر پمپ
هنگام انتخاب بوستر پمپ، این عوامل کلیدی را در نظر بگیرید تا بهترین و مقرون به صرفهترین گزینه را برای پروژه خود انتخاب کنید:
- ظرفیت و هد (فشار) مورد نیاز: این مورد بر اساس مساحت ساختمان، نوع کاربری (مسکونی، تجاری، اداری، صنعتی و …) و تعداد اسپرینکلرها محاسبه میشود. مشاوره با مهندسین مجرب برای این محاسبات ضروری است.
- منبع تغذیه (پاور): پمپهای دیزلی برای مواقع قطعی برق بسیار قابل اعتماد هستند و هنوز سهم عمدهای از بازار را به خود اختصاص میدهند. پمپهای الکتریکی به دلیل هزینه عملیاتی پایینتر و سازگاری بیشتر با محیط زیست در حال گسترش هستند. پمپهای هیبرید نیز برای سایتهای دورافتاده و حساس گزینه مناسبی محسوب میشوند. بهرحال تغذیه پمپ های آتش نشانی یکی از مهمترین بخش های ساختمان است که می بایست مورد توجه قرار گیرد. در بسیاری ساختمان های بلندمرتبه، وجود دیزل ژنراتور به عنوان یک منبع تغذیه ثانویه الزامیست.
- رعایت استانداردها: مطابقت با استاندارد NFPA22 و ضوابط محلی آتشنشانی (مانند ضوابط آتشنشانی تهران) نه تنها یک الزام قانونی است، بلکه ضامن عملکرد صحیح دستگاه در لحظه بحران است. نوع پمپ ها، چیدمان اجزای بوسترپمپ، تابلوبرق بوسترپمپ و همچنین شیرآلات مورد استفاده و استانداردهای آن نیز در همین بخش نقش مهمی دارند.
- پمپ پشتیبان (رزرو): نصب حداقل یک پمپ پشتیبان با ظرفیت مشابه پمپ اصلی، یک الزام ایمنی برای تضمین عملکرد سیستم در صورت خرابی پمپ اصلی است. این پمپ در بوسترپمپ های استاندارد الزامیست درحالیکه در بوسترپمپ های فهرست شده (UL Listed) این موضوع الزامی ندارد.
- تجهیزات کنترلی: سوئیچ فشار یا پرشرسوییچ یکی از کلیدیترین این تجهیزات است که در صورت افت فشار (مثلاً هنگام حریق یا بروز نشتی در سیستم اطفا حریق)، فرمان شروع به کار را به پمپ اصلی میدهد.
- تابلوبرق: تابلوبرق بوسترپمپ آتش نشانی یک عامل مهم در تداوم عملکرد کل مجموعه است به نحوی که اگر یک قطعه (مثلا کنتاکتور) از کیفیت خوبی برخوردار نباشد باعث ایجاد آسیب جدی به الکتروموتورها و یا خاموش شدن آن در اثر جریان کشی استارت شده و همین امر عملکرد کل سیستم را مختل می نماید. تابلوبرق بعد از انتخاب پمپ ها دومین عامل مهم در بوستر پمپ است که باید به آن توجه جدی داشت و در انتخاب این بخش هرگز نباید دانش فنی و تجربه را ندیده گرفت.
نکته مهم: این مقاله با هدف آگاهی بخشی و کمک به تصمیمگیری بهتر شما تهیه شده است. برای طراحی و اجرای نهایی سیستم، حتماً با مهندسین ناظر و مجرب مشورت کنید.

اجزای کلیدی و نحوه عملکرد داخلی یک بوستر پمپ
برای درک بهتر اهمیت بوستر پمپ، شناخت اجزای اصلی و نحوه همکاری آنها حیاتی است:
- پمپهای اصلی (Main Pumps): معمولاً از نوع گریز از مرکز هستند و قدرت اصلی تأمین فشار و دبی را بر عهده دارند. در یک سیستم استاندارد، حداقل دو پمپ اصلی (یکی فعال و دیگری رزرو) وجود دارد.
- جوکی پمپ (Jockey Pump): همانطور که پیشتر اشاره شد، این پمپ کوچک نقش محافظ پمپ اصلی را دارد. با جبران افت فشارهای کوچک ناشی از نشتهای طبیعی سیستم، از روشنشدن بیمورد و فرسودگی زودرس پمپهای اصلی جلوگیری میکند.
- شاسی و فریم (Skid/Frame): ساختار فلزی مستحکمی که تمامی قطعات بر روی آن سوار میشوند و استحکام کل سیستم را تضمین میکنند.
- کنترل پنل یا تابلوبرق (Control Panel): مغز متفکر سیستم! این پنل به طور دائم فشار سیستم را مانیتور میکند. در صورت افت فشار (که نشانه باز شدن اسپرینکلر یا استفاده از شلنگ آتشنشانی است)، ابتدا جوکی پمپ و در صورت عدم کفایت، پمپهای اصلی را به طور خودکار راهاندازی میکند.
- لرزهگیر (Vibration Dampener): ارتعاشات ناشی از کارکرد پمپها را جذب میکند تا هم از آسیب به خود سیستم جلوگیری شود و هم آلودگی صوتی کاهش یابد.
- شیرهای قطع و وصل (Valves): امکان جداسازی بوستر پمپ برای سرویس، تعمیر یا تست را فراهم میکنند.
- مخزن دیافراگمی: مخزن دیافراگمی یکی از مهمترین تجهیزاتی است که باعث افزایش طول عمر بوسترپمپ و کاهش تخریب در اثر ضربه قوچ میگردد. در زمانی که از پمپ های دورمتغیر استفاده گردد یا از درایو برای شروع پله ای الکتروموتور استفاده گردد پدیده ضربه قوچ خود را نشان نمیدهد اما براساس ضوابط سازمان آتش نشانی استفاده از چنین تجهیزاتی در سیستم اطفا حریق مجاز نمی باشد بنابراین پمپ ها به صورت تک ضرب یا ستار مثلث وارد مدار خواهد شد و همین امر باعث ایجاد ضربه قوچ شده و میتواند به لوله ها و اتصالات سیستم اطفا حریق آسیب برساند.
- کلکتور مکش و دهش (Collector): مسئولیت جمع آوری آب را برعهده دارد. کلکتور مکش، آب را از مخزن دریافت کرده و به سمت دهانه مکش پمپ ها هدایت میکند و کلکتور دهش، آب پرفشار را از دهانه خروجی پمپ ها جمع آوری کرده و به رایزرهای سیستم اطفا حریق میرساند.

نگهداری و سرویس دورهای بوستر پمپ
یک بوستر پمپ، حتی با بهترین کیفیت، اگر به طور منظم سرویس نشود، در لحظه حریق ممکن است قربانی شود. برنامه نگهداری پیشگیرانه شامل موارد زیر است:
- تست ماهیانه: روشن کردن پمپها در شرایط شبیه سازیشده (با استفاده از شیرهای تست) برای اطمینان از عملکرد صحیح آنها و گردش روغن در اجزای مکانیکی.
- بازرسی سالانه: بازدید کامل توسط تکنسینهای مجرب برای بررسی یاتاقانها، آببندها، وضعیت پروانه و کالیبره کردن کنترل پنل و سوئیچهای فشار.
- کنترل منبع تغذیه: اطمینان از سلامت برق رسانی به پمپهای الکتریکی و تست باطری و سیستم استارت پمپهای دیزلی.
رایجترین مشکلات بوستر پمپ و راهحلهای اولیه
| مشکل | دلایل محتمل | راه حل/ بررسی اولیه |
| پمپ روشن نمیشود | قطعی برق، فیوز سوخته، تنظیم نبودن سوئیچ فشار، مشکل در تابلوبرق | بررسی برق رسانی، بررسی فیوزها، تنظیم سوئیچ فشار |
| پمپ روشن میشود اما فشار مورد نیاز را تامین نمیکند | وجود هوا در سیستم، بسته بودن شیرهای مسیر، استهلاک پروانه، گرفتگی صافی | هواگیری از سیستم، بازبینی وضعیت تمام شیرها، بررسی پروانه و صافی |
| پمپ به طور مکرر روشن/خاموش میشود | نقص در مخزن دیافراگمی، نشتی زیاد در سیستم، خرابی سوئیچ فشار (پرشرسوئیچ) | بررسی عملکرد مخزن دیافراگمی، رفع نشتیهای سیستم، تنظیم یا تعویض سوئیچ فشار (پرشرسوئیچ) |
| پمپ بیش از حد معمول صدا یا لرزش دارد | وجود هوا در پمپ، سائیدگی یاتاقانها، شل بودن اتصالات | هواگیری، بازبینی یاتاقانها و سفتکردن اتصالات |
جمع بندی نهایی
انتخاب یک بوستر پمپ استاندارد و مناسب، سرمایهگذاری برای حفظ جان انسانها و اموال شماست. این تصمیم باید بر اساس محاسبات فنی دقیق و با در نظر گرفتن کلیه جوانب ایمنی گرفته شود.
ایمنی شاپ، به عنوان فروشگاه تخصصی تجهیزات ایمنی و آتشنشانی، با تکیه بر تجربه و دانش فنی، آماده ارائه مشاوره رایگان به شماست. ما نه تنها بهترین و استانداردترین بوسترپمپهای بازار از برندهای معتبر را عرضه میکنیم، بلکه در طراحی، اجرا و نگهداری سیستم نیز شما را همراهی میکنیم تا تأییدیه آتشنشانی ساختمان شما بدون مشکل اخذ گردد. برای استعلام قیمت، دریافت مشاوره تخصصی و خرید مطمئن، همین امروز با کارشناسان ما تماس حاصل فرمایید.